Phía Sau Thành Công

Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam 2013 (VBF 2013) diễn ra sáng nay, 3/6 tại Hà Nội. Báo Đầu tư điện tử - baodautu.vn ghi nhận ý kiến của một số nhà quản trị, các Hiệp hội doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam về quá trình cổ phần hóa, thúc đẩy tái cơ cấu nền kinh tế.

Ưu tiên cải cách thể chế, đẩy mạnh tái cơ cấu nền kinh tế
- Ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam
Bất chấp các khó khăn, trong năm vừa qua, chúng ta vẫn có thể nhìn thấy một tinh thần kinh doanh kiên cường của các doanh nghiệp.
Tinh thần kinh doanh này rất đáng tự hào và cần được tiếp tục nuôi dưỡng. Cách nuôi dưỡng tốt nhất là phải có nền kinh tế vĩ mô ổn định, môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng, các chính sách, thủ tục hành chính thuận tiện, thân thiện với doanh nghiệp.
Doanh nghiệp mong muốn Chính phủ kiên định đối với các mục tiêu ưu tiên ổn định vĩ mô, kiềm chế lạm phát và tăng trưởng ở mức hợp lý, tỉnh táo trước những sức ép về tăng trưởng nhanh trước mắt, song không bền vững.
Những điểm yếu của nền kinh tế Việt Nam thời gian qua chủ yếu đến từ những vấn đề nội tại. Do vậy, Chính phủ cần ưu tiên cải cách thể chế, đẩy mạnh tái cơ cấu nền kinh tế, chứ không bị cuốn vào các giải pháp ngắn hạn.


Minh bạch trong cổ phần hóa để thúc đẩy các giao dịch mua bán, sáp nhập
Ông Kim Jung In, Chủ tịch Korcham
Để đẩy nhanh tốc độ phục hồi kinh tế ở Việt Nam, mở ra cơ hội mới cho khối tư nhân, Chính phủ cần tiếp tục cam kết xúc tiến quá trình tái cơ cấu, cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước (DNNN) với những biện pháp quyết liệt.
Đặc biệt, vì nhà đầu tư nước ngoài được phép mua cổ phần của DNNN, nên quá trình này cần phải rõ ràng, minh bạch để thúc đẩy các giao dịch mua bán, sáp nhập.
Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính cần tiến hành tái cơ cấu ngành ngân hàng theo lộ trình, để tránh việc các ngân hàng thương mại trong nước rơi vào tình trạng mất khả năng thanh toán. Tái cơ cấu DNNN và ngành ngân hàng phải thực hiện đồng thời. Tham khảo thêm: huongnghiep24h.net

Hôm qua (ngày 30/5), Quốc hội đã hoàn thành thảo luận tại Hội trường về tình hình kinh tế - xã hội những tháng đầu năm 2013. Trao đổi với phóng viên Báo Đầu tư, TS. Cao Sỹ Kiêm, nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, Chủ tịch Hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam bày tỏ sự lạc quan hơn về tình hình sản xuất - kinh doanh của doanh nghiệp.

Thưa ông, so với hồi đầu năm, dường như ông có vẻ lạc quan hơn về tình hình sản xuất, kinh doanh?
Hồi đầu năm, tôi rất lo ngại trước thực trạng nhiều doanh nghiệp (DN) có tâm lý buông xuôi, chờ thời, co cụm. Nếu tâm lý này lan rộng và trở thành xu hướng thì rất đáng lo ngại.
Bởi một khi DN - lực lượng lòng cốt để phát triển kinh tế - mà buông xuôi, thì các giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất - kinh doanh, hỗ trợ thị trường, giải quyết nợ xấu, mà cụ thể ở đây là Nghị quyết 02/NQ-CP được Chính phủ ban hành từ đầu năm, sẽ chẳng đạt nhiều hiệu quả.
Song rất mừng là tâm lý tiêu cực trên đã giảm, thậm chí tôi còn thấy niềm tin của DN đối với thị trường, đối với các giải pháp mà Chính phủ đã đặt ra và đang thực hiện từng bước bắt đầu có dấu hiệu quay trở lại.
Căn cứ vào đâu mà ông cho rằng, niềm tin của DN có dấu hiệu quay trở lại?
Trong tháng 5, cả nước có hơn 7.200 DN thành lập mới, với số vốn đăng ký hơn 33.000 tỷ đồng, cho dù giảm 11% về số DN và 25% về vốn đăng ký so với tháng 4, nhưng tính chung 5 tháng đầu năm, số DN thành lập mới vẫn tăng gần 5% so với cùng kỳ năm 2012.
Điều đáng nói, đây là lần đầu tiên kể từ đầu năm, số DN đăng ký mới tăng so với cùng kỳ năm 2012.
Cũng trong tháng 5 này, cả nước chỉ có 570 DN giải thể và 3.020 DN ngừng hoạt động, giảm theo mức tương ứng 27% và 15% so với tháng trước. Bên cạnh đó, trong vòng 30 ngày vừa qua, đã có thêm hơn 500 DN tạm ngừng hoạt động quay trở lại thị trường, nâng tổng số DN quay trở lại hoạt động từ đầu năm đến nay lên con số 8.792.
Cho dù số DN thành lập mới và hoạt động trở lại chưa nhiều, nhưng là dấu hiệu đáng mừng cho thấy, bước đầu, niềm tin của DN đã quay trở lại.
Dẫu sao thì những con số trên chưa nói lên nhiều điều, thưa ông?
Nếu chỉ nhìn đơn thuần vào số DN thành lập mới; DN giải thể, phá sản; DN quay trở lại hoạt động thì quả thật cũng chưa nói lên nhiều điều. Song nếu phân tích kỹ thì mới thấy số liệu trên rất có ý nghĩa trong bối cảnh hiện nay.
Cụ thể, số DN thành lập mới 3 tháng đầu năm giảm tới 14%, so với cùng kỳ năm 2012, thì đến 4 tháng đầu năm chỉ còn giảm không đáng kể (1,2%) và đến 5 tháng đầu năm số DN thành lập mới đã tăng gần 5% so với cùng kỳ. Tương tự, số DN tạm ngừng hoạt động trong 3 tháng đầu năm cao hơn 26% so với cùng kỳ năm 2012, thì đến 4 tháng đầu năm cao hơn gần 17%, nhưng đến 5 tháng đầu năm, số DN tạm ngừng hoạt động chỉ còn cao hơn 13% so với cùng kỳø năm 2012.
Nhưng số DN quay trở lại hoạt động trong tháng 5 bắt đầu giảm so với 4 tháng đầu năm?
Theo số liệu Chính phủ báo cáo trước Quốc hội tại phiên khai mạc Kỳ họp thứ 5 này, thì trong 4 tháng đầu năm nay, có 8.300 DN tạm ngừng hoạt động trong năm 2012 đã hoạt động trở lại, tức là bình quân mỗi tháng có hơn 2.000 DN quay trở lại hoạt động, gấp khoảng 4 lần so với số DN quay trở lại hoạt động trong tháng 5. Một điều đáng mừng là, số DN công nghiệp chế biến, chế tạo quay trở lại hoạt động khá lớn.
Như vậy có thể nói, những giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất - kinh doanh, hỗ trợ thị trường mà Chính phủ đặt ra trong Nghị quyết 02/NQ-CP đã bắt đầu phát huy hiệu quả?
Những giải pháp mà Chính phủ đặt ra tại Nghị quyết 02/NQ-CP trên thực tế là nhằm mục tiêu vực dậy niềm tin của DN vào thị trường, vào sự điều hành của Chính phủ và các bộ ngành, địa phương. Tôi nhấn mạnh rằng, các giải pháp đặt ra tại Nghị quyết 02/NQ-CP rất đúng, rất trúng, rất kịp thời, rất đồng bộ, nhưng trong 2-3 tháng đầu năm triển khai hơi chậm, khiến niềm tin của DN có phần lung lay.
Việc triển khai chậm Nghị quyết 02/NQ-CP cũng có nguyên nhân khách quan là gần như cả tháng 2 hoạt động sản xuất - kinh doanh bị ngưng trệ do rơi vào dịp Tết Nguyên đán. Rất mừng, việc triển khai các giải pháp đặt ra trong Nghị quyết 02/NQ-CP đã bắt đầu được thực hiện kể từ tháng 3, nên niềm tin của DN đã được cải thiện, dù chưa nhiều, nhưng cũng góp phần tạo nên hy vọng mới cho hoạt động sản xuất, kinh doanh trong 6 tháng còn lại của năm 2013, năm 2014 và 2015 để có thể hy vọng vào việc hoàn thành các mục tiêu đặt ra trong Kế hoạch Phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2011-2015.
Tôi muốn nói thêm rằng, niềm tin của DN vào hoạt động sản xuất, kinh doanh mới chỉ bắt đầu quay trở lại, chưa tạo ra cú hích, chưa tạo ra sự chuyển biến tích cực ở mức độ đột phá.
Để tiếp tục khôi phục, củng cố niềm tin cho DN, theo tôi, từ nay đến cuối năm không cần phải đặt ra các chính sách gì mới nữa, thay vào đó phải triển khai quyết liệt, đồng bộ tất cả các giải pháp đã được đặt ra trong Nghị quyết 02/NQ-CP. - Tham khảo thêm: huongnghiep24h.net

Phiên thảo luận tại Quốc hội hôm 29/5 về Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp sửa đổi đã ghi nhận nhiều tiếng nói đề nghị bỏ hạn mức tiếp thị quảng cáo, cho phù hợp với thông lệ quốc tế.

Không nên “một mình một chợ”


Đại biểu Nguyễn Thị Kim Bé (Kiên Giang) cho biết cơ bản tán thành việc nâng mức khống chế đối với chi phí quảng cáo tiếp thị, khuyến mại, hoa hồng, môi giới từ 10% lên 15%, tuy nhiên có “ba đề nghị”.

Thứ nhất, cần quy định lộ trình tiến tới bỏ mức khống chế nêu trên để phù hợp với thông lệ quốc tế.

Thứ hai, quy định mức khống chế được trừ theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu thay vì tính trên tổng chi phí được trừ như quy định của dự thảo để tránh sự phức tạp trong tính toán, đảm bảo tính rõ ràng, minh bạch.

Thứ ba, bổ sung quy định về tỷ lệ khống chế đối với lĩnh vực kinh doanh đặc thù, các mặt hàng độc quyền, không cần phải chi phí cho hoạt động quảng cáo, tiếp thị như điện, xăng dầu, kinh doanh nước sạch.

“Việc quy định chung tỷ lệ khống chế quảng cáo của các mặt hàng độc quyền với các lĩnh vực ngành nghề kinh doanh có tính cạnh tranh sẽ không đảm bảo tính công bằng”, bà nói.

Đại biểu Nguyễn Bá Thuyền (Lâm Đồng) cũng đồng tình với nâng từ 10 lên 15%, tuy nhiên ông nhận thấy vẫn chưa hợp lý bởi vì nếu quy định 15% với doanh nghiệp lớn thì đủ nhưng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp mới thành lập thì vẫn không đủ.

“Tôi đề nghị sửa theo hướng theo tỷ lệ % mà chúng ta sản xuất kinh doanh, % theo doanh thu, tính tỷ lệ % thì hợp lý hơn. Nếu chúng ta ấn định 15% thì doanh nghiệp nhỏ và vừa không đủ chi phí. Hướng tương lai của thế giới là người ta bỏ cái này, doanh nghiệp tự quyết định", đại biểu Thuyền nói.

Đáng chú ý là những ý kiến đến từ các đại biểu - doanh nhân, những người cảm nhận rõ nhất về những vướng mắc do quy định khống chế hạn mức hiện hành.

Theo đại biểu Mai Hữu Tín (Bình Dương), việc tăng mức khống chế từ 10 lên 15% theo dự thảo là “một bước tiến sau rất nhiều than phiền của doanh nghiệp từ khi Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp ra đời”.

Tuy nhiên, ông Tín không cho rằng việc bỏ tỷ lệ khống chế sẽ làm giảm nguồn thu thuế thu nhập doanh nghiệp vào ngân sách. Doanh nghiệp buộc phải chi các khoản này để tồn tại, để cạnh tranh được, để tăng thị phần và để gia tăng lợi nhuận của chính họ. Không có lý do gì để chi tiền nhiều hơn nhằm giảm lợi nhuận của họ và dẫn đến giảm thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp.

“Thực tế những doanh nghiệp trong một số ít ngành hàng mới cần chi ở mức cao, trong khi đại đa số doanh nghiệp không cần chi nhiều. Đặt ra giới hạn tỷ lệ chi trong khi hầu hết các nước không áp dụng theo tôi không phải là một cách làm hay mà còn tự trói tay các doanh nghiệp của chúng ta trong cạnh tranh thay vì hỗ trợ cho họ. Tôi đề nghị chúng ta bỏ tỷ lệ khống chế đối với chi phí quảng cáo, khuyến mại ngay trong lần sửa đổi này”, ông Tín nói.

Giải pháp dung hòa

Tuy nhiên, nhiều đại biểu cũng hiểu rằng việc bỏ ngay quy định này là một thử thách khó vượt qua, đặc biệt trong bối cảnh nguồn thu sụt giảm hiện nay. Chính vì vậy, họ đề nghị có giải pháp dung hòa là áp tỷ lệ hạn chế trên % doanh thu thay vì % trên chi phí hợp lý.

Đại biểu - doanh nhân Đỗ Văn Vẻ (Thái Bình) cho rằng trên thế giới hiện nay chỉ có hai nước áp dụng khống chế tỷ lệ phần trăm trên doanh nghiệp là Trung Quốc và Lithuania. Nếu khống chế tỷ lệ phần trăm như dự thảo thì vừa phức tạp, vừa khó khăn cho doanh nghiệp quảng bá thương hiệu của mình, trong khi các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, các hãng nước ngoài bán hàng vào thị trường của ta có tiềm lực mạnh, thương hiệu lớn và có nguồn lực tài trợ từ công ty mẹ nước ngoài tài trợ cho họ để chiếm lĩnh thị trường của doanh nghiệp nước ta.

“Doanh nghiệp Việt Nam có thể bị thua ngay trên sân nhà, bởi chính những quy định của chúng ta”, vị đại biểu đang điều hành một hãng bia, nơi cần chi lớn cho tiếp thị quảng cáo hàng năm, nói.

Cũng từ góc nhìn doanh nghiệp, đại biểu Nguyễn Thị Nguyệt Hường (Hà Nội) cho rằng trên thực tế các doanh nghiệp hoạt động trong nhiều ngành nghề khác nhau, sản phẩm cũng khác nhau nên nhu cầu về quảng cáo, tiếp thị cũng hoàn toàn không giống nhau, chẳng hạn kinh doanh bia, mỹ phẩm sẽ có chi phí quảng cáo khác với sản xuất đồ tiêu dùng, thực phẩm.

Việc quy định một tỷ lệ chung cho các ngành hàng, theo bà Hường, không những bất cập trên thực tế mà còn kiềm chế việc bán hàng và kinh doanh của doanh nghiệp. Mặt khác chi phí được trừ chỉ đến cuối năm hay quý 1 của năm sau doanh nghiệp mới có thể biết được chính xác bao nhiêu. Do đó doanh nghiệp cũng không tính được kế hoạch chi quảng cáo cụ thể.

“Tôi đề nghị ban soạn thảo xem xét để có thể điều chỉnh chi phí quảng cáo hoa hồng để tính trên tỷ lệ phần trăm trên doanh thu, thay vì tính trên tổng số chi phí được trừ như dự thảo luật để đảm bảo tính chủ động cho doanh nghiệp”, bà Hường nói.

Một đại biểu doanh nhân khác, ông Nguyễn Văn Bình (Hải Phòng) cũng cho rằng nên quy định về chi phí quảng cáo tiếp thị, khuyến mại, hoa hồng, môi giới theo tỷ lệ % trên doanh thu thay vì tính trên tổng chi phí được trừ như quy định của dự thảo luật để đảm bảo tính minh bạch, dễ hạch toán.